پیشگیری و درمان اسهال: انتخاب غذاهای درست
اگر به اسهال مبتلا شدید، لازم نیست نگران باشید. بیشتر افراد اگر یک یا دو بار در سال به اسهال مبتلا شوند، پس از چند روز بهبود مییابند. اما بعضی از غذاها علائم بیماری را تشدید میکنند، بنابراین باید بدانید که برای درمان اسهال چه بخوریم و چه غذاهایی را باید پرهیز کنیم.
درمان اسهال
در ۲۴ ساعت اول، به غذاهای ساده، سبک و ملایمی که هضم آسانی دارند، روی بیاورید. غذاهای پرادویه و چرب میتوانند رودهها را تحریک کرده و علائم را بدتر کنند.
اغذیه برات
- موز (Banana): سرشار از پتاسیم است. میتواند در جبران الکترولیتهای از دست رفته به بدن کمک کند.
- برنج سفید (Rice): هضم آسانی دارد و سفت شدن مدفوع را کمک میکند.
- پوره سیب (Applesauce): حاوی پکتین (نوعی فیبر محلول) است. میتواند اسهال را کنترل کند.
- نان تست (Toast): نان سفید ساده و بدون سبوس دارد. فیبر کمی دارد و معده را سختی نمیآورد.
غذاهای زیر نیز مناسب هستند:
- سیبزمینی آبپز یا پوره شده (بدون کره یا شیر)
- مرغ پخته (بدون پوست و چربی)
- غلات صبحانه گرم مانند بلغور جو دوسر یا فرنی برنج
- چوبشور (نمک آن میتواند سدیم از دست رفته را جبران کند)
حتماً وعدههای غذایی خود را کوچک اما زیاد نگه دارید. این کار به سیستم گوارش آسیب نمیرساند.
نقش پروبیوتیکها در برگشت اعتدال روده
پروبیوتیکها میتوانند اعتدال روده را برگردانند. این باکتریهای مفید میتوانند با خنثی کردن عوامل بیماریزا در روده به بهبود کمک کنند.
- منبع های پروبیوتیک: ماست و کفیر منبع خوبی برای پروبیوتیکها هستند. درحالیکه لبنیات ممکن است برای بعضی افراد در دوران اسهال مشکلساز باشد، حتماً احتیاط کنید.
هیدراتاسیون: مهمترین اصل در درمان اسهال
اسهال باعث میشود که آب و الکترولیتها швидко از بدن بیرون روند. جلوگیری از کمآبی و هیدراتاسیون در درمان اسهال مهمترین قسمت است.
پیشنهاد مطالعه: ۱۷ صبحانه آسان بدون قند مصنوعی_دریای تکنولوژی
نوشیدنیهای مفید:
- آب: زیاد بنوشید. بعد از هر بار اجابت مزاج یک لیوان آب بنوشید.
- سوپهای رقیق و آبگوشت: مایع و مواد معدنی بیشتری به بدن میافزایند.
- آب نارگیل یا آبهای غنیشده با الکترولیت: میتوانند الکترولیتهای از دست رفته را جبران کنند.
غذاهای پرهیز کردنی در دوران اسهال
آگاهی از غذاهای زیانبار میتواند در کنار دانستن غذاهای مفید، بسیار مهم باشد. از مصرف غذاهای زیر خودداری کنید:
۱. غذاهای چرب و سرخکرده
این غذاها (شامل فستفود، گوشتهای پرچرب و غذاهای غوطهور در روغن) هضم سختی دارند و میتوانند علائم اسهال و انقباضات شکم را تشدید کنند.
۲. زیاد تر محصولات لبنی
با اینحال، اگر به لاکتوز حساسیت ندارید، ممکن است در دوران اسهال بهطور موقت دچار تحمل لاکتوز ناشده باشید. بهتر است شیر، پنیر، کره و بستنی را پرهیز کنید. (ماست پروبیوتیک یک استثنا است).
۳. الکل و نوشیدنیهای گازدار
الکل مدر است و کمآبی بدن را تشدید میکند. نوشابههای گازدار نیز بخاطر قند زیاد و ایجاد نفخ، علائم را بدتر میکنند.
۴. غذاهای زیاد شیرین و شیرینکنندههای مصنوعی
مصرف زیاد قند میتواند علائم روده را تشدید کند. از آبنبات، آدامس بدون قند و نوشیدنیهای رژیمی دوری کنید.
پیشنهاد مطالعه: ۱۰ شخصیت خودشیفته تاریخ: از هیتلر و ستالین تا کانیه وست و مدونا_دریای تکنولوژی
۵. غذاهای نفاخ
تا زمان بهبود کامل، از غذاهای نفاخ دوری کنید. غذاهای نفاخ میتوانند گاز روده را افزایش دهند.
۶. غذاهای پرادویه
ادویهها میتوانند دیواره دستگاه گوارش را تحریک کنند و علائم را بدتر کنند.
۷. غذاهای با فیبر نامحلول بالا
فیبر معمولاً برای گوارش مفید است. اما فیبر نامحلول (وجود در غلات کامل، نان سبوسدار، مغزها و دانهها) میتواند عبور مواد از روده را سرعت بخشد و اسهال را بدتر کند.
۸. سبزیجات خام و مرکبات
سبزیجات خام هضم سختی دارند. مرکبات نیز بخاطر اسیدی بودن میتوانند برای بعضی افراد تحریککننده باشند.
۹. غذاهایی که احتمالاً فاسد شده باشند
حتماً سلامت و تازگی غذا را تأیید کنید. غذاهایی که بهدرستی نگهداری نشدهاند ممکن است مشکلات گوارشی را تشدید کنند.
راهکارهای درمان اسهال
- داروهای بدون نسخه: اگر اسهال شما عفونی نباشد (یعنی تب بالا یا خون در مدفوع نباشد)، میتوانید از داروهای بدون نسخهای همانند لوپرامید (Loperamide) یا بیسموت سابسالیسیلات (Bismuth subsalicylate) برای کاهش علائم استفاده کنید. این داروها را بیش از یک یا دو روز مصرف نکنید.
- استراحت: به بدن خود زمان بهبودی بدهید. فعالیت بدنی شدید میتواند خطر کمآبی را افزایش دهد.
چند وقت باید به پزشک مراجعه کرد؟
اگر علائم شما خوب نشد یا اسهال طولانیتر از ۲ یا ۳ روز شد، حتماً به پزشک مراجعه کنید. علائم کمآبی، تب بالا یا درد شکم شدید، خون یا چرک در مدفوع از علائم هستند که باید به پزشک مراجعه کنید.